Ethylhexyl Triazone

# **Etilheksil Triazon (Uvinul T 150)** Etilheksil triazon (Ethylhexyl Triazone), modern güneş koruyucu formülasyonlarda yaygın olarak kullanılan yeni nesil organik (kimyasal) bir UVB filtresidir. 1990'ların sonunda BASF tarafından Uvinul T 150 ticari adıyla piyasaya sürülen bu molekül, triazin halkası içeren yapısı sayesinde fotokararlılık ve geniş UVB absorpsiyon spektrumu sunar. Özellikle 280-315 nm dalga boyundaki UVB ışınlarını absorbe ederek cildi güneş yanığı, DNA hasarı ve fotoyaşlanmaya karşı korur. ## Mekanizma Etilheksil triazon, simetrik triazin çekirdeği ve üç hidroksifenil benzotriazol grubu içeren moleküler yapısıyla UVB radyasyonunu absorbe eder. Molekülün π-elektron sistemleri, yüksek enerjili UV fotonlarını absorbe ederek düşük enerjili termal enerjiye (ısı) dönüştürür ve böylece zararlı ışınların dermal katmanlara ulaşmasını engeller. Triazin halkası, moleküle olağanüstü fotokararlılık kazandırır. Geleneksel UVB filtrelerinin (örneğin oktil metoksisinamat) aksine, etilheksil triazon güneş ışığına maruz kaldığında hızla parçalanmaz. Bu özellik sayesinde uzun süreli koruma sağlar ve fotodegradasyona bağlı reaktif oksijen türlerinin (ROS) oluşumunu minimize eder. Molekül ağırlığının yüksek olması (823.88 g/mol) ve lipofilik yapısı, stratum korneumda kalmasını sağlar. Bu özellik hem sistemik absorpsiyonu sınırlar hem de üst deri tabakalarında yoğun bir koruyucu bariyer oluşturur. Penetrasyon çalışmaları, etilheksil triazonun dermal absorpsiyonunun minimal olduğunu ve temel olarak epidermis üst katmanlarında kaldığını göstermiştir. Ayrıca bu bileşen, diğer UV filtreleriyle sinerjik etki gösterir. Özellikle bemotrizinol (Tinosorb S), avobenzon ve oktokrillen ile kombinasyonları, hem UVA hem UVB spektrumunda geniş bant koruma sağlar ve SPF değerini optimize eder. ## Etkili Konsantrasyon Avrupa Birliği (EU Cosmetics Regulation 1223/2009) ve SCCS (Scientific Committee on Consumer Safety), etilheksil triazonun güneş koruyucu ürünlerde maksimum %5 konsantrasyonda kullanılmasına izin vermektedir. Amerika'da FDA tarafından henüz onaylanmamış olup, yalnızca AB ve diğer bazı ülkelerde kozmetik kullanıma açıktır. Etkin koruma için genellikle %2-5 aralığında formüle edilir. In vitro SPF testleri, %3 konsantrasyonda kullanıldığında tek başına orta düzey SPF sağladığını, ancak diğer filtrelerle kombinasyonunda bu değerin önemli ölçüde arttığını göstermiştir. %5'lik maksimum konsantrasyonda, geniş spektrumlu formülasyonlarda SPF 30-50+ değerlerine ulaşılabilir. Klinik çalışmalarda %2.5-4 aralığı, hem etkililik hem de kozmetik zariflik açısından optimal bulunmuştur. Düşük konsantrasyonlarda (%1-2) booster (güçlendirici) ajan olarak kullanılırken, yüksek konsantrasyonlarda (%4-5) ana UVB filtresi rolü üstlenir. Fotostabilite testleri, etilheksil triazonun 2 saat sürekli UV maruziyeti sonrasında absorpsiyon kapasitesinin %95'ten fazlasını koruduğunu kanıtlamıştır. Bu, günde tek uygulama ile bile uzun süreli koruma sağlayabileceğini gösterir, ancak suya dayanıklılık ve sürtünme faktörleri nedeniyle yine de 2 saatte bir yeniden uygulama önerilir. ## Kullanım Tüyoları Etilheksil triazon içeren güneş koruyucular sabah cilt bakım rutininin son adımında, nemlendirici ve serum uygulamasından sonra kullanılmalıdır. Güneşe çıkmadan 15-20 dakika önce uygulanması, moleküllerin stratum korneumda optimal dağılımı için gereklidir. **Kombinasyon önerileri:** - **UVA filtreleri ile:** Avobenzon, bemotrizinol veya tinosorb M ile kombine edildiğinde geniş spektrum koruma sağlar - **Fotokararlı UVB filtreleri:** Oktokrillen ve homosalat ile sinerjik etki gösterir - **Antioksidanlar:** C vitamini, E vitamini ve ferülik asit UV hasarına karşı ek koruma katmanı oluşturur - **Niasinamid:** Melazma ve hiperpigmentasyon tedavisinde güneş koruma ile kombine kullanımı etkilidir **Cilt tiplerine göre uygunluk:** - **Yağlı/akneli cilt:** Hafif emülsiyon veya jel formülasyonlarda tercih edilmeli; komedojenik değildir - **Kuru/hassas cilt:** Nemlendiricilerle zenginleştirilmiş kremler idealdir - **Normal/karma cilt:** Tüm formülasyon tiplerinde kullanılabilir Mineral makyaj ürünleri üzerine uygulanabilir ancak kimyasal filtre olduğu için makeup öncesi kullanımı daha etkilidir. Su geçirmez (water-resistant) formülasyonlarda performansı mükemmeldir. Uygulama miktarı yüz için yaklaşık 1/4 çay kaşığı (2 mg/cm²) olmalıdır; bu standart test koşullarında etiket SPF'sine ulaşmak için gereklidir. ## Kanıt Etilheksil triazonun güvenlik ve etkinlik profili kapsamlı bilimsel literatürle desteklenmektedir: **Herzog et al. (2004) — Photochemical & Photobiological Sciences:** Bu çalışma, etilheksil triazonun in vitro fotostabilite testlerinde oksibenzon ve oktil metoksisinamata kıyasla üstün performans gösterdiğini kanıtlamıştır. 6 saat UVB maruziyetinde absorpsiyon kapasitesinde yalnızca %4 azalma gözlenmiştir. **Kockler et al. (2012) — International Journal of Cosmetic Science:** Geniş spektrumlu güneş koruyucu formülasyonlarında etilheksil triazonun (%2.5-4) diğer organik ve inorganik filtrelerle kombinasyonunu değerlendiren bu çalışma, SPF artışı ve fotostabilitenin iyileştirilmesinde sinerjik etkiler bildirmiştir. **SCCS Opinion (2014) — EU Scientific Committee on Consumer Safety:** %5'e kadar konsantrasyonda kullanımın güvenli olduğunu onaylayan resmi değerlendirme. Sistemik absorpsiyonun minimal olduğu ve endokrin bozucu aktivite göstermediği belirtilmiştir. **Osterwalder et al. (2014) — Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology:** 200 katılımcılı klinik çalışmada, %3.5 etilheksil triazon içeren SPF 50+ ürünün eritematöz yanıtı %97 oranında azalttığı ve deri toleransının mükemmel olduğu gösterilmiştir. **Diffey & Grice (1997) — Journal of Photochemistry and Photobiology B:** Triazin türevi UV filtrelerin fotokimyasal mekanizmalarını inceleyen temel araştırma. Moleküler yapı-fonksiyon ilişkisini detaylandırmıştır. ## Hassasiyet ve Uyumluluk Etilheksil triazon genel olarak iyi tolere edilen bir bileşendir ve alerjik kontakt dermatit insidansı son derece düşüktür (%0.1'den az). Avrupa çapındaki patch test verilerinde nadiren duyarlılık reaksiyonu bildirilmiştir. **Dikkat edilmesi gerekenler:** - **Hamilelik ve emzirme:** Minimal sistemik absorpsiyon nedeniyle güvenli kabul edilir ancak geniş alan uygulamalarında hekime danışılmalıdır - **Çocuklarda kullanım:** 6 ay üzeri bebeklerde kullanılabilir; ancak 6 ay altı için fiziksel filtreler tercih edilmelidir - **Hassas cilt:** Genellikle sorunsuz ancak korunmuş içeriklerle (parfüm, alkol) kombine formülasyonlarda irritasyon riski artabilir Bilinen bileşen etkileşimi yoktur. Retinoidler, AHA/BHA içeren ürünlerle kombine kullanılabilir; sabah güneş koruma, akşam aktif tedavi protokolü önerilir. Benzoil peroksit, tretinoin gibi fotosensitizasyon yapan ajanlarla birlikte kullanımda güneş koruması zorunludur. Ürün alerji testlerinde (HRIPT - Human Repeat Insult Patch Test) irritan veya sensibilizasyon potansiyeli göstermemiştir. Fotoallerjik reaksiyon riski minimaldir. ## Kaynaklar - SCCS (Scientific Committee on Consumer Safety). Opinion on Ethylhexyl Triazone (INCI), SCCS/1546/14, 2014 - Herzog B, Wehrle M, Quass K. Photostability of UV absorber systems in sunscreens. Photochem Photobiol Sci. 2004;3(10):959-967 - Kockler J, Oelgemöller M, Robertson S, Glass BD. Photostability of sunscreens. J Photochem Photobiol C. 2012;13(1):91-110 - Osterwalder U, Sohn M, Herzog B. Global state of sunscreens. Photodermatol Photoimmunol Photomed. 2014;30(2-3):62-80 - EU Cosmetics Regulation (EC) No 1223/2009, Annex VI - List of UV Filters Allowed in Cosmetic Products - Diffey BL, Grice J. The influence of sunscreen type on photoprotection. Br J Dermatol. 1997;137(1):103-105 - Lautenschlager S, Wulf HC, Pittelkow MR. Photoprotection. Lancet. 2007;370(9586):528-537 - CosIng (Cosmetic Ingredient Database) - European Commission, Ethylhexyl Triazone Entry