Phenoxyethanol

**Phenoxyethanol (Fenoksietanol)**, AB ve FDA onaylı geniş spektrumlu sentetik koruyucudur. Klorotalik asit veya parabenlerin yerini alan en yaygın "paraben-free" formül koruyucu seçimidir. ## Mekanizma Aromatik alkol türevi; mikroorganizma membran proteinlerini denatüre eder ve hücre içi enzim aktivitesini bloklar: - **Bakteri (Gram +/-):** S. aureus, P. aeruginosa, E. coli karşı etkili - **Maya/küf:** C. albicans, A. niger - **Spektrum:** geniş, ancak bazı küfler için yeterli olmayabilir → ethylhexylglycerin ile sinerji (booster) yaygın ## AB Limit **Annex V #29 — Maksimum %1** (yüz, vücut, çocuk dahil). 3 yaş altı yıkanan ürünlerde ek tartışma var (SCCS 2016 opinion'da %0.4 önerildi, sonra %1'e güncellendi). ## Güvenlik - **CIR (2007 ve 2017):** %1'e kadar güvenli - **SCCS (2016, 2020):** %1'e kadar güvenli; bebek ve hamile nüfuz çalışmalarında sınır içinde sistemik risk yok - **Cilt iritasyon:** çok düşük - **Allerji:** patch test prevalansı %0.5-2 (dermatoloji literatürü) ## Hassasiyet & Alternatifler - Hassas / atopik ciltte alternatifler: ethylhexylglycerin, caprylhydroxamic acid, sorbic acid - Bebek ürünlerinde tercih edilmiyor (genelde paraben-free + naturel sistemler) - Tek başına yetmez; %0.5 phenoxyethanol + %0.3 ethylhexylglycerin kombinasyonu yaygındır ## Kullanım Tüyoları - Etiketin INCI listesinde son 5 üye arasında olması, %0.5-1 aralığını işaret eder - Beraber gözüken EHG (etilhekgliserin) booster — daha düşük phenoxy konsantrasyonu yeterli olur - Alkol bazlı ürünlerde (tonik) ek koruyucu gerekmeyebilir ## Kanıt - **Steinberg (2010):** geniş spektrum koruyucu etkililiği değerlendirme (Int J Toxicol) - **Sarpe et al. (2018):** dermatit hastalarında topikal phenoxyethanol patch test sonuçları (Contact Dermatitis) - **SCCS/1575/16:** AB güvenlik değerlendirmesi ## Kaynaklar CIR (Phenoxyethanol Final Report 2017), SCCS Opinion 1575/16, EU Annex V #29, INCI Decoder.